Nguyên tắc hòa giải trong vụ việc phục hồi, phá sản

1. Nguyên tắc tiến hành hòa giải

- Việc hòa giải được tiến hành theo các nguyên tắc quy định tại khoản 2 Điều 205 của Bộ luật Tố tụng dân sự và khoản 4 Điều 3 của Luật Hòa giải, đối thoại tại Tòa án, như sau:

Điều 205. Nguyên tắc tiến hành hòa giải

...

2. Việc hòa giải được tiến hành theo các nguyên tắc sau đây:

a) Tôn trọng sự tự nguyện thỏa thuận của các đương sự, không được dùng vũ lực hoặc đe dọa dùng vũ lực, bắt buộc các đương sự phải thỏa thuận không phù hợp với ý chí của mình;

b) Nội dung thỏa thuận giữa các đương sự không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội.

⇒ Trong tố tụng dân sự, “hòa giải” là một thủ tục bắt buộc do Tòa án thực hiện nhằm giúp các bên đương sự tự thỏa thuận giải quyết tranh chấp.

Điều 3. Nguyên tắc hòa giải, đối thoại tại Tòa án

...

4. Nội dung thỏa thuận hòa giải, thống nhất đối thoại không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội, không nhằm trốn tránh nghĩa vụ với Nhà nước hoặc cơ quan, tổ chức, cá nhân khác, không xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân khác.

- Bảo đảm giá trị tài sản cao nhất của doanh nghiệp, hợp tác xã; nghiêm cấm việc lợi dụng hòa giải để tẩu tán tài sản của doanh nghiệp, hợp tác xã.

Tham khảo thêm: Dịch vụ làm thủ tục phá sản doanh nghiệp

2. Thời điểm tiến hành hòa giải

Thẩm phán, Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản có trách nhiệm hòa giải khi có đơn đề nghị của người tham gia thủ tục phục hồi, phá sản, thời điểm tiến hành hòa giải được xác định như sau:

- Trong vụ việc phục hồi, Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản có trách nhiệm hòa giải sau khi được chỉ định đến trước khi Hội nghị chủ nợ thông qua phương án phục hồi hoạt động kinh doanh hoặc đến trước khi Tòa án ra quyết định đình chỉ thủ tục phục hồi;

- Trong vụ việc phá sản, Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản có trách nhiệm hòa giải sau khi được chỉ định đến trước khi Hội nghị chủ nợ thông qua phương án phục hồi hoạt động kinh doanh hoặc Tòa án ra quyết định tuyên bố doanh nghiệp, hợp tác xã phá sản hoặc đến trước khi Tòa án ra quyết định đình chỉ thủ tục phá sản;

- Trong vụ việc phá sản, Thẩm phán có trách nhiệm hòa giải sau khi Tòa án thụ lý đơn yêu cầu áp dụng thủ tục phá sản đến trước khi Tòa án ra quyết định tuyên bố doanh nghiệp, hợp tác xã phá sản hoặc đến trước khi Tòa án ra quyết định đình chỉ thủ tục phá sản.

3. Thời điểm và nội dung hòa giải gồm những gì?

Căn cứ quy định tại Điều 22 Luật Phục hồi, phá sản 2025 về thương lượng, hòa giải như sau:

Điều 22. Thương lượng, hòa giải

1. Khuyến khích doanh nghiệp, hợp tác xã, chủ nợ, người tham gia thủ tục phục hồi, phá sản khác thực hiện thương lượng, hòa giải trong quá trình giải quyết vụ việc phục hồi, phá sản.

2. Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản có trách nhiệm tiến hành hòa giải theo đề nghị của doanh nghiệp, hợp tác xã, chủ nợ, người tham gia thủ tục phục hồi, phá sản khác.

3. Thẩm phán có trách nhiệm tiến hành hòa giải tranh chấp liên quan đến tài sản của doanh nghiệp, hợp tác xã trong thủ tục phá sản theo đề nghị của người tham gia thủ tục phá sản. Trường hợp các bên thỏa thuận được với nhau về việc giải quyết tranh chấp thì Thẩm phán lập biên bản hòa giải thành và ra quyết định công nhận sự thỏa thuận của các bên.

4. Tòa án nhân dân tối cao quy định chi tiết và hướng dẫn khoản 2 và khoản 3 Điều này.

⇒ Thời điểm và nội dung tiến hành hòa giải trong vụ việc phục hồi, phá sản quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều 22 Luật Phục hồi, phá sản 2025 được hướng dẫn thông qua Nghị quyết 02/2026/NQ-HĐTP ngày 17/4/2026 hướng dẫn áp dụng một số quy định của Luật Phục hồi, phá sản. Cụ thể:

• Thời điểm tiến hành hòa giải:

Thẩm phán, Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản có trách nhiệm hòa giải khi có đơn đề nghị của người tham gia thủ tục phục hồi, phá sản, thời điểm tiến hành hòa giải được xác định như sau:

- Trong vụ việc phục hồi, Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản có trách nhiệm hòa giải sau khi được chỉ định đến trước khi Hội nghị chủ nợ thông qua phương án phục hồi hoạt động kinh doanh hoặc đến trước khi Tòa án ra quyết định đình chỉ thủ tục phục hồi;

- Trong vụ việc phá sản, Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản có trách nhiệm hòa giải sau khi được chỉ định đến trước khi Hội nghị chủ nợ thông qua phương án phục hồi hoạt động kinh doanh hoặc Tòa án ra quyết định tuyên bố doanh nghiệp, hợp tác xã phá sản hoặc đến trước khi Tòa án ra quyết định đình chỉ thủ tục phá sản;

- Trong vụ việc phá sản, Thẩm phán có trách nhiệm hòa giải sau khi Tòa án thụ lý đơn yêu cầu áp dụng thủ tục phá sản đến trước khi Tòa án ra quyết định tuyên bố doanh nghiệp, hợp tác xã phá sản hoặc đến trước khi Tòa án ra quyết định đình chỉ thủ tục phá sản.

Như vậy, thời điểm tiến hành hòa giải được thực hiện khi có đơn đề nghị của người tham gia thủ tục

• Nội dung hòa giải trong vụ việc phục hồi, phá sản:

- Trong vụ việc phục hồi, phá sản, Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản có trách nhiệm tiến hành hòa giải về khoản nợ; phương án phục hồi hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, hợp tác xã hoặc nội dung khác không thuộc trường hợp hướng dẫn tại khoản 5 Điều 3 Nghị quyết 02/2026/NQ-HĐTP về vụ việc không được hòa giải, không tiến hành hòa giải được trong thủ tục phục hồi, phá sản.

Trường hợp Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản là đại diện cho doanh nghiệp, hợp tác xã theo quy định tại điểm h khoản 2 Điều 10 của Luật Phục hồi, phá sản thì Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản không được tiến hành hòa giải;

- Trong vụ việc phá sản, Thẩm phán có trách nhiệm tiến hành hòa giải tranh chấp liên quan đến tài sản của doanh nghiệp, hợp tác xã.

Tranh chấp liên quan đến tài sản của doanh nghiệp, hợp tác xã là tranh chấp mà doanh nghiệp, hợp tác xã là một bên tranh chấp và việc giải quyết tranh chấp hoặc hậu quả của việc giải quyết tranh chấp ảnh hưởng đến tài sản của doanh nghiệp, hợp tác xã.

4. Quyền, nghĩa vụ của các bên tham gia thủ tục hòa giải

Khi tham gia hòa giải, các bên có quyền, nghĩa vụ sau đây:

- Đồng ý hoặc từ chối tham gia hòa giải hoặc chấm dứt hòa giải;

- Trực tiếp hoặc thông qua người đại diện hợp pháp tham gia hòa giải;

- Tự bố trí hoặc đề nghị Thẩm phán, Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản bố trí phiên dịch trong trường hợp người tham gia hòa giải là người không biết tiếng Việt, người khuyết tật nghe, nói hoặc khuyết tật nhìn;

- Bày tỏ ý chí, đề xuất phương thức, giải pháp giải quyết tranh chấp, yêu cầu; thống nhất về nội dung hòa giải;

- Thực hiện, yêu cầu thực hiện nội dung đã hòa giải thành;

- Tuân thủ pháp luật;

- Tham gia hòa giải với tinh thần thiện chí, hợp tác để thúc đẩy quá trình hòa giải đạt kết quả tích cực; trình bày chính xác tình tiết, nội dung của vụ việc, cung cấp kịp thời, đầy đủ thông tin, tài liệu, chứng cứ liên quan đến vụ việc theo yêu cầu của Thẩm phán, Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản;

- Chịu trách nhiệm về tính xác thực của các thông tin, tài liệu, chứng cứ mà mình cung cấp trong quá trình hòa giải; nếu thông tin, tài liệu, chứng cứ cung cấp là giả mạo thì kết quả hòa giải bị vô hiệu; trường hợp có dấu hiệu tội phạm thì bị xử lý theo quy định của pháp luật về hình sự; nếu gây thiệt hại cho cơ quan, tổ chức, cá nhân khác thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật;

- Thực hiện yêu cầu của Thẩm phán, Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản theo quy định của pháp luật;

- Thực hiện quyền, nghĩa vụ khác.

Bài viết mang tính chất tham khảo pháp lý. Mục đích của bài viết nhằm cung cấp các kiến thức pháp lý nền tảng, giúp độc giả có cái nhìn tổng quan và dễ dàng tiếp cận hơn với các quy định của pháp luật. Trước khi đưa ra bất kỳ quyết định, hành động pháp lý hay xác lập giao dịch nào, kính khuyến nghị Quý khách hàng liên hệ trực tiếp với đội ngũ Luật sư, chuyên gia pháp lý của chúng tôi để được cung cấp giải pháp tư vấn chuyên sâu.

Tham khảo thêm: Tư vấn thủ tục tuyên bố doanh nghiệp phá sản

Chuyên đề trên đây là chia sẻ của chúng tôi về vấn đề Nguyên tắc hòa giải trong vụ việc phục hồi, phá sản theo quy định nhằm hỗ trợ người đọc có thêm kiến thức về pháp luật, không nhằm mục đích thương mại. Các thông tin trong chuyên đề Nguyên tắc hòa giải trong vụ việc phục hồi, phá sản theo quy định chỉ là quan điểm cá nhân người viết, người đọc chỉ tham khảo. Chúng tôi đề nghị Quý Khách hàng nên tham khảo ý kiến chuyên môn từ Luật sư của chúng tôi đối với các vấn đề cụ thể. Các yêu cầu giải đáp thắc mắc hãy liên hệ trực tiếp với Văn phòng của chúng tôi theo địa chỉ phía trên hoặc liên hệ qua Hotline: 0978845617, Email: info@luatsuhcm.com.