Tổng hợp thẩm quyền của UBND cấp xã trong lĩnh vực đất đai theo Nghị định 151/2025

1. Thẩm quyền về đất đai của UBND cấp xã theo Nghị định 151/2025/NĐ-CP

Theo quy định tại Nghị định 151/2025/NĐ-CP, từ ngày 01/7/2025, UBND cấp xã được phân cấp thực hiện một số nội dung trong lĩnh vực đất đai, cụ thể gồm:

- Thẩm quyền thuê tổ chức tư vấn để xác định giá đất cụ thể: UBND cấp xã được giao thực hiện việc thuê tổ chức tư vấn xác định giá đất nhằm phục vụ cho việc xác định giá đất cụ thể theo quy định tại khoản 3 Điều 160 Luật Đất đai 2024. Đây là thẩm quyền trước đây thuộc cơ quan quản lý đất đai cấp huyện.

- Thực hiện các biện pháp, mức hỗ trợ đặc thù: Đối với từng dự án cụ thể, UBND cấp xã có trách nhiệm tổ chức thực hiện các biện pháp hỗ trợ khác (ngoài quy định chung) khi Nhà nước thu hồi đất, theo quyết định của UBND cấp tỉnh. Nội dung này được quy định tại khoản 2 Điều 108 Luật Đất đai 2024 và hướng dẫn cụ thể tại khoản 7 Điều 12 và khoản 9 Điều 13 Nghị định 88/2024/NĐ-CP.

Việc phân cấp này nhằm tăng cường tính chủ động của cấp xã trong công tác quản lý đất đai tại địa phương, góp phần giảm tải cho cấp trên và nâng cao hiệu quả giải quyết các vấn đề phát sinh trong thực tiễn.

2. Tổng hợp thẩm quyền và trách nhiệm về đất đai của UBND cấp xã theo Nghị định 151/2025/NĐ-CP

Nghị định số 151/2025/NĐ-CP của Chính phủ, có hiệu lực từ ngày 01/7/2025, quy định rõ việc phân cấp, phân quyền trong lĩnh vực đất đai giữa chính quyền địa phương hai cấp. Theo đó, UBND cấp xã được chuyển giao một số thẩm quyền và phải thực hiện nhiều nhiệm vụ cụ thể trong công tác quản lý nhà nước về đất đai, gồm:

2.1. Thẩm quyền được chuyển giao

- UBND cấp xã được thực hiện việc thuê tổ chức tư vấn để xác định giá đất cụ thể, thay cho cơ quan quản lý đất đai cấp huyện, theo khoản 3 Điều 160 Luật Đất đai 2024 (khoản 3 Điều 5 Nghị định 151/2025/NĐ-CP).

- UBND cấp xã tổ chức thực hiện các biện pháp hỗ trợ khác trong từng dự án cụ thể theo quyết định của UBND cấp tỉnh, liên quan đến khoản 2 Điều 108 Luật Đất đai 2024, khoản 7 Điều 12 và khoản 9 Điều 13 Nghị định 88/2024/NĐ-CP (khoản 1 Điều 10 Nghị định 151/2025/NĐ-CP).

2.2. Trách nhiệm quản lý nhà nước về đất đai

UBND cấp xã có trách nhiệm thực hiện đầy đủ các nhiệm vụ theo Luật Đất đai 2024 và các nghị định hướng dẫn thi hành, bao gồm:

- Tham gia lập, điều chỉnh, công bố và thực hiện quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất cấp xã; cho ý kiến với quy hoạch cấp tỉnh; báo cáo kết quả thực hiện hằng năm.
- Tổ chức thực hiện bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; cưỡng chế thu hồi đất; lập và thực hiện dự án tái định cư; đào tạo nghề, chuyển đổi việc làm cho người bị thu hồi đất.
- Cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo bàn giao; quản lý đất đã thu hồi, đất bãi bồi ven sông, ven biển và đất từ công ty nông, lâm nghiệp bàn giao về địa phương.
- Tham gia xây dựng bảng giá đất; bố trí đất nghĩa trang khi thu hồi đất; công khai thông tin đấu giá quyền sử dụng đất; rà soát ranh giới đất công ty nông, lâm nghiệp; tổ chức thực hiện và theo dõi các phương án sử dụng đất, báo cáo cấp tỉnh theo yêu cầu.

Tóm lại, UBND cấp xã từ ngày 01/7/2025 sẽ đóng vai trò ngày càng quan trọng trong quản lý đất đai tại địa phương, đảm nhận cả nhiệm vụ hành chính, kỹ thuật và tổ chức thực hiện chính sách pháp luật về đất đai trên địa bàn quản lý.

3. Từ ngày 01/7/2025, UBND cấp xã có được thực hiện việc xác định giá đất hay không? Thẩm quyền này quy định cụ thể thế nào?

Có. Bắt đầu từ ngày 01/7/2025, theo khoản 3 Điều 5 Nghị định 151/2025/NĐ-CP, UBND cấp xã được chuyển giao thẩm quyền thuê tổ chức tư vấn để xác định giá đất cụ thể trong những trường hợp cần áp dụng giá đất cụ thể theo quy định tại khoản 3 Điều 160 Luật Đất đai 2024. Trước đây, công việc này thuộc thẩm quyền của cơ quan quản lý đất đai cấp huyện, tuy nhiên nhằm tăng cường phân cấp, rút ngắn quy trình và tạo điều kiện để cấp xã chủ động xử lý các tình huống phát sinh tại địa phương, Nhà nước đã cho phép chuyển giao thẩm quyền này về cho UBND cấp xã.
Việc xác định giá đất cụ thể được sử dụng trong nhiều trường hợp như: thu hồi đất, cho thuê đất, tính tiền sử dụng đất khi giao đất có thu tiền, định giá đất để tính bồi thường, hỗ trợ... UBND cấp xã, sau khi tiếp nhận thẩm quyền, có thể ký hợp đồng với tổ chức tư vấn định giá, thực hiện quy trình theo hướng dẫn chuyên môn và phối hợp với các cơ quan cấp trên nếu cần. Điều này đòi hỏi chính quyền xã phải nâng cao năng lực chuyên môn, đảm bảo tính khách quan, minh bạch trong việc xác định giá đất tại địa bàn.

4. Khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn, UBND cấp xã có trách nhiệm cụ thể gì? Những nhiệm vụ nào thuộc phạm vi quản lý trực tiếp của xã?

UBND cấp xã đóng vai trò quan trọng trong toàn bộ quy trình thực hiện thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư tại địa phương. Theo Điều 14 Nghị định 151/2025/NĐ-CP, các trách nhiệm cụ thể của UBND cấp xã gồm:

- Công bố, công khai phạm vi thu hồi đất và tiến độ triển khai dự án đến từng người sử dụng đất bị ảnh hưởng;
- Tổ chức thực hiện việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, kể cả việc cưỡng chế khi có quyết định hợp pháp;
- Bố trí kinh phí và phương tiện phục vụ cưỡng chế thu hồi đất, đảm bảo an ninh trật tự;
- Tổ chức lập và thực hiện dự án tái định cư, phối hợp với các phòng chuyên môn cấp huyện để thực hiện;
- Tham gia đào tạo nghề, giới thiệu việc làm, hỗ trợ chuyển đổi nghề cho người bị thu hồi đất, đảm bảo người dân có điều kiện ổn định cuộc sống sau khi mất đất;
- Tiếp nhận đất đã thu hồi để thực hiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, bố trí tái định cư, và theo dõi sử dụng đất sau thu hồi;
- Giải quyết khiếu nại liên quan đến cưỡng chế thu hồi đất, phối hợp với UBND cấp huyện khi vượt thẩm quyền.

Những nhiệm vụ trên yêu cầu chính quyền xã không chỉ nắm vững quy định pháp luật, mà còn phải thực hiện đúng quy trình, công khai minh bạch, hạn chế phát sinh tranh chấp, khiếu nại từ người dân.

5. UBND cấp xã có vai trò như thế nào trong công tác quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất? Nghị định 151/2025/NĐ-CP quy định ra sao?

UBND cấp xã giữ vai trò chủ động trong lập, điều chỉnh, công khai và tổ chức thực hiện quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất cấp xã theo chu kỳ 5 năm. Căn cứ theo Điều 19 và 20 Nghị định 151/2025/NĐ-CP, xã có trách nhiệm:

- Lập quy hoạch sử dụng đất cấp xã, điều chỉnh khi cần thiết, trên cơ sở định hướng phát triển kinh tế - xã hội của địa phương;
- Công khai quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đến người dân, thông qua hệ thống thông tin cơ sở, niêm yết tại trụ sở UBND và đăng tải trên cổng thông tin điện tử;

+ Tổ chức thực hiện quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được phê duyệt, đồng thời kiểm tra, giám sát quá trình sử dụng đất trên địa bàn có phù hợp quy hoạch không;
+ Phản ánh, báo cáo thực trạng và kết quả thực hiện quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất lên UBND cấp tỉnh trước ngày 15/10 hằng năm, để phục vụ công tác tổng hợp, điều chỉnh ở cấp tỉnh.

Ngoài ra, UBND cấp xã còn có trách nhiệm phối hợp góp ý cho quy hoạch sử dụng đất cấp tỉnh (điểm a khoản 2 Điều 70 Luật Đất đai 2024). Việc UBND cấp xã được phân cấp rõ ràng như vậy là nhằm đảm bảo quy hoạch sử dụng đất mang tính sát thực, đáp ứng nhu cầu phát triển tại cơ sở và phù hợp với định hướng phát triển chung của tỉnh, huyện.

Chuyên đề trên đây là chia sẻ của chúng tôi về vấn đề  tổng hợp thẩm quyền của UBND cấp xã trong lĩnh vực đất đai từ tháng 7/2025 nhằm hỗ trợ người đọc có thêm kiến thức về pháp luật, không nhằm mục đích thương mại. Các thông tin trong chuyên đề tổng hợp thẩm quyền của UBND cấp xã trong lĩnh vực đất đai từ tháng 7/2025 chỉ là quan điểm cá nhân người viết, người đọc chỉ tham khảo. Chúng tôi đề nghị Quý Khách hàng nên tham khảo ý kiến chuyên môn từ Luật sư của chúng tôi đối với các vấn đề cụ thể. Các yêu cầu giải đáp thắc mắc hãy liên hệ trực tiếp với Văn phòng của chúng tôi theo địa chỉ phía trên hoặc liên hệ qua Hotline: 0978845617, Email: info@luatsuhcm.com.