Hàng thừa kế là căn cứ pháp lý để xác định thứ tự và phạm vi những người được hưởng di sản theo quy định của pháp luật khi người để lại di sản không có di chúc hoặc di chúc không hợp pháp. Theo đó, việc chia thừa kế được thực hiện theo từng hàng, gồm hàng thừa kế thứ nhất, thứ hai và thứ ba, với điều kiện và trình tự được pháp luật quy định cụ thể.
Căn cứ Điều 651 Bộ luật Dân sự 2015, các hàng thừa kế được xác định như sau:
Hàng thừa kế thứ nhất gồm: vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ và con nuôi của người chết;
Hàng thừa kế thứ hai gồm: ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại, anh ruột, chị ruột, em ruột của người chết; cháu ruột mà người chết là ông nội, bà nội, ông ngoại, bà ngoại;
Hàng thừa kế thứ ba gồm: cụ nội, cụ ngoại của người chết; bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột của người chết; cháu ruột mà người chết là bác, chú, cậu, cô, dì; chắt ruột mà người chết là cụ nội, cụ ngoại.
Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau. Người ở hàng thừa kế sau chỉ được hưởng di sản nếu không còn ai ở hàng thừa kế trước do đã chết, không có quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản hoặc từ chối nhận di sản.
👉 Tham khảo thêm: Luật sư thừa kế giỏi tại Thành phố Hồ Chí Minh
Theo Điều 650 Bộ luật Dân sự 2015, thừa kế theo pháp luật được áp dụng trong các trường hợp như: không có di chúc; di chúc không hợp pháp; người thừa kế theo di chúc chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người để lại di sản; cơ quan, tổ chức được chỉ định hưởng thừa kế không còn tồn tại; hoặc người được chỉ định hưởng di sản nhưng không có quyền hưởng hoặc từ chối nhận di sản. Khi đó, di sản sẽ được chia theo quy định của pháp luật.
Những người có quyền hưởng di sản theo quy định pháp luật được xác định theo hàng thừa kế (Điều 651 Bộ luật Dân sự 2015), cụ thể:
Nhóm được ưu tiên hưởng di sản: những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất (vợ/chồng, cha mẹ, con của người chết).
Trường hợp không còn người ở hàng thứ nhất thì di sản được chuyển cho: hàng thừa kế thứ hai (ông bà nội, ngoại; anh, chị, em ruột; cháu ruột trong một số trường hợp).
Nếu tiếp tục không còn người ở hàng thứ hai thì thuộc về: hàng thừa kế thứ ba (cụ; bác, chú, cậu, cô, dì; cháu và chắt ruột theo quy định).
Nguyên tắc chung là người ở hàng thừa kế trước được ưu tiên hưởng di sản; những người cùng hàng được hưởng phần bằng nhau.
Việc chia thừa kế theo pháp luật được thực hiện theo trình tự thống nhất trong Bộ luật Dân sự 2015, trên cơ sở xác định điều kiện thừa kế, quan hệ thừa kế và thứ tự ưu tiên của những người được hưởng di sản, cụ thể như sau:
Bước 1: Xác định căn cứ áp dụng thừa kế theo pháp luật
Theo quy định tại Điều 650 Bộ luật Dân sự 2015, thừa kế theo pháp luật được áp dụng trong các trường hợp như không có di chúc; di chúc không hợp pháp; người thừa kế theo di chúc chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc; cơ quan, tổ chức được chỉ định hưởng di sản không còn tồn tại; hoặc người được chỉ định nhưng không có quyền hưởng hoặc từ chối nhận di sản.
Bước 2: Xác định người được hưởng di sản theo hàng thừa kế
Căn cứ Điều 651 Bộ luật Dân sự 2015, di sản được phân chia theo thứ tự hàng thừa kế, trong đó người ở hàng trước được ưu tiên hưởng. Chỉ khi không còn ai ở hàng trước mới chuyển sang hàng tiếp theo; những người cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau theo quy định.
Bước 3: Áp dụng quy định về thừa kế thế vị (nếu có)
Theo Điều 652 Bộ luật Dân sự 2015, trường hợp người thừa kế là con chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người để lại di sản thì cháu được hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của cháu đáng lẽ được hưởng; nếu cháu cũng không còn thì chắt được hưởng tương ứng phần đó.
Bước 4: Xác định quan hệ thừa kế đặc biệt
Theo Điều 653 Bộ luật Dân sự 2015, con nuôi và cha mẹ nuôi được thừa kế của nhau như quan hệ cha mẹ – con ruột. Đồng thời, con riêng và cha dượng, mẹ kế nếu có quan hệ chăm sóc, nuôi dưỡng như cha con, mẹ con thì cũng được xác định quyền thừa kế tương tự và có thể áp dụng quy định về thừa kế thế vị.
Bước 5: Xem xét quyền thừa kế trong quan hệ hôn nhân
Căn cứ Điều 655 Bộ luật Dân sự 2015, vợ hoặc chồng vẫn có quyền hưởng di sản trong các trường hợp: đã chia tài sản chung nhưng hôn nhân còn tồn tại; đang trong quá trình ly hôn nhưng bản án, quyết định chưa có hiệu lực pháp luật; hoặc tại thời điểm một bên chết vẫn đang là vợ/chồng hợp pháp, kể cả trường hợp sau đó đã kết hôn với người khác.
Trên cơ sở các bước trên, việc chia thừa kế được thực hiện theo đúng quy định pháp luật, bảo đảm xác định đúng người thừa kế và quyền hưởng di sản một cách rõ ràng, minh bạch.
Trong quá trình hỗ trợ khách hàng liên quan đến việc xác định hàng thừa kế và quyền hưởng di sản, đặc biệt trong các vụ việc có tranh chấp, quan hệ gia đình phức tạp hoặc khó xác định người thừa kế hợp pháp, Văn phòng Luật sư Tô Đình Huy cung cấp dịch vụ tư vấn và hỗ trợ pháp lý nhằm bảo đảm việc xác định và phân chia di sản được thực hiện đúng quy định pháp luật, hạn chế tối đa rủi ro tranh chấp. Các công việc cụ thể bao gồm:
Tư vấn pháp lý ban đầu: Luật sư tiếp nhận thông tin, phân tích quan hệ thừa kế, xác định hàng thừa kế và phạm vi quyền hưởng di sản theo quy định pháp luật, đồng thời đánh giá các rủi ro pháp lý có thể phát sinh.
Rà soát hồ sơ, tài liệu liên quan: Hỗ trợ khách hàng kiểm tra giấy tờ nhân thân, giấy chứng tử, giấy tờ tài sản, di chúc (nếu có) và các tài liệu chứng minh quan hệ thừa kế để làm rõ căn cứ xác định người thừa kế.
Tư vấn xác định quyền hưởng di sản: Làm rõ trường hợp được hưởng thừa kế theo pháp luật hoặc theo di chúc, xác định đúng đối tượng thuộc các hàng thừa kế và phạm vi quyền lợi của từng người liên quan.
Tư vấn xử lý tranh chấp (nếu phát sinh): Hỗ trợ phương án thương lượng, hòa giải hoặc hướng dẫn chuẩn bị hồ sơ khởi kiện nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng trong tranh chấp thừa kế.
Hỗ trợ pháp lý trong quá trình thực hiện thủ tục thừa kế: Đồng hành cùng khách hàng trong việc làm thủ tục khai nhận, phân chia di sản tại tổ chức công chứng hoặc cơ quan có thẩm quyền.
Với kinh nghiệm trong lĩnh vực thừa kế, Văn phòng Luật sư Tô Đình Huy cam kết hỗ trợ khách hàng xác định chính xác hàng thừa kế và quyền hưởng di sản theo quy định pháp luật, bảo đảm quyền lợi hợp pháp và hạn chế tối đa các tranh chấp phát sinh.
👉 Tham khảo thêm: Luật sư về đất đai thừa kế uy tín tại TP. Hồ Chí Minh
Văn phòng Luật sư Tô Đình Huy là đơn vị có nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực dân sự và thừa kế, đặc biệt trong việc tư vấn xác định hàng thừa kế và quyền hưởng di sản theo quy định pháp luật. Đội ngũ luật sư am hiểu sâu sắc quy định pháp luật hiện hành, giúp khách hàng xác định chính xác người thừa kế, thứ tự hưởng di sản và phạm vi quyền lợi của từng bên liên quan.
Bên cạnh chuyên môn, Văn phòng luôn chú trọng sự cẩn trọng, minh bạch và trách nhiệm trong từng vụ việc. Luật sư trực tiếp đồng hành cùng khách hàng từ khâu tiếp nhận thông tin, rà soát hồ sơ, đánh giá quan hệ thừa kế đến việc đưa ra phương án xử lý phù hợp, đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng được bảo vệ tối đa.
Văn phòng Luật sư Tô Đình Huy cam kết bảo mật tuyệt đối thông tin khách hàng. Mọi tài liệu và dữ liệu chỉ được sử dụng trong phạm vi hỗ trợ pháp lý hoặc theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền.
Với kinh nghiệm thực tiễn, quy trình làm việc chuyên nghiệp và sự tận tâm, Văn phòng Luật sư Tô Đình Huy là lựa chọn đáng tin cậy khi khách hàng cần tư vấn xác định hàng thừa kế và quyền hưởng di sản, giúp hạn chế rủi ro và bảo đảm tính pháp lý vững chắc.
Nếu Quý khách có nhu cầu sử dụng dịch vụ tư vấn xác định hàng thừa kế và quyền hưởng di sản theo quy định pháp luật, vui lòng liên hệ trực tiếp với Văn phòng Luật sư Tô Đình Huy qua các kênh sau:
📍 Địa chỉ văn phòng
Trụ sở chính: A-10-11 Centana Thủ Thiêm, số 36 Mai Chí Thọ, Phường Bình Trưng (Q.2 cũ), Tp.Hồ Chí Minh
Văn phòng giao dịch: Lầu 1, số 227A Xô Viết Nghệ Tĩnh, P. Gia Định, Tp.Hồ Chí Minh (Gần vòng xoay Hàng Xanh)
📞 Kênh tư vấn trực tuyến
💬 Hotline: 090.916.0684 (Tư vấn pháp luật nhanh)
📱 Zalo hỗ trợ: 097.884.5617 (Luật sư trực tuyến)
☎️ Điện thoại bàn: (028) 3899 1104
🕒 Thời gian làm việc
📅 Thứ 2 – Thứ 6: 08:00 – 21:00
❌ Thứ 7, Chủ nhật và Ngày lễ: Nghỉ
✉️ Kết nối số
📩 Email: info@luatsuhcm.com
🌐 Website: luatsuhcm.com
🛡️ CAM KẾT: Mọi thông tin trao đổi giữa khách hàng và Luật sư đều được bảo mật tuyệt đối theo quy định của pháp luật và quy tắc đạo đức nghề nghiệp.
Tác giả: Thảo Phan Kim
Chúng tôi trên mạng xã hội