ĐIỀU KIỆN KHI SOẠN THẢO DI CHÚC ĐÁNH MÁY

1. Di chúc đánh máy có được pháp luật công nhận không?

Theo quy định của Điều 624 Bộ luật Dân sự 2015, di chúc được thể hiện bằng văn bản là một trong những hình thức hợp pháp để cá nhân định đoạt tài sản của mình trước khi chết. Trong đó, di chúc đánh máy được xem là một dạng của di chúc bằng văn bản và có thể được pháp luật công nhận nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện về nội dung, chủ thể và hình thức theo quy định.

Tuy nhiên, để di chúc đánh máy có hiệu lực pháp lý, người lập di chúc vẫn phải tuân thủ chặt chẽ các yêu cầu của pháp luật, đặc biệt là về năng lực hành vi dân sự, tính tự nguyện và nội dung không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội.
👉 Tham khảo thêm: Tư vấn sửa đổi nội dung di chúc đã lập

2. Điều kiện khi soạn thảo di chúc đánh máy

Theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015, để di chúc có hiệu lực pháp luật thì không chỉ cần bảo đảm ý chí tự nguyện của người lập di chúc và nội dung hợp pháp, mà còn phải tuân thủ đúng quy định về hình thức di chúc.

Điều 627 Bộ luật Dân sự 2015 quy định di chúc có hai hình thức là di chúc bằng văn bản và di chúc miệng. Trong đó, di chúc bằng văn bản bao gồm các loại: di chúc có người làm chứng, không có người làm chứng, có công chứng hoặc chứng thực.

Đối với di chúc đánh máy, Điều 634 Bộ luật Dân sự 2015 quy định:

• Trường hợp người lập di chúc không tự viết tay: có thể tự đánh máy hoặc nhờ người khác viết/đánh máy;
• Bắt buộc phải có ít nhất 02 người làm chứng;
• Người lập di chúc phải ký hoặc điểm chỉ trước mặt người làm chứng;
• Người làm chứng xác nhận chữ ký, điểm chỉ và cùng ký vào bản di chúc.

Đồng thời, việc lập di chúc bằng văn bản có người làm chứng phải tuân thủ thêm các quy định liên quan tại Điều 631 và Điều 632 Bộ luật Dân sự 2015.

Lưu ý, theo Điều 632 Bộ luật Dân sự 2015, những người sau đây không được làm chứng cho di chúc:

• Người thừa kế theo di chúc hoặc theo pháp luật của người lập di chúc;
• Người có quyền, nghĩa vụ liên quan đến tài sản trong nội dung di chúc;
• Người chưa thành niên, người mất năng lực hành vi dân sự hoặc người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.

Như vậy, di chúc đánh máy chỉ có giá trị pháp lý khi được lập đúng hình thức và đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật. Việc tuân thủ chặt chẽ các yêu cầu này giúp bảo đảm di chúc hợp pháp, rõ ràng và hạn chế tối đa tranh chấp phát sinh sau này.
👉 Tham khảo thêm: Dịch vụ làm di chúc tại nhà khu vực Tp. Hồ Chí Minh

3. Nội dung bắt buộc trong di chúc đánh máy hợp pháp gồm những gì?

Căn cứ Bộ luật Dân sự 2015, cụ thể là Điều 631, một bản di chúc hợp pháp (bao gồm cả di chúc đánh máy) phải thể hiện đầy đủ các nội dung cơ bản nhằm bảo đảm tính rõ ràng, minh bạch và có giá trị pháp lý, gồm:

• Thời điểm lập di chúc: Ghi rõ ngày, tháng, năm lập di chúc để xác định hiệu lực và tránh tranh chấp về thời gian.
• Thông tin người lập di chúc: Ghi đầy đủ họ tên và nơi cư trú của người để lại di sản.
• Người hoặc tổ chức được hưởng di sản: Xác định cụ thể cá nhân, cơ quan hoặc tổ chức được nhận di sản theo ý chí của người lập di chúc.
• Di sản để lại và nơi có di sản: Liệt kê rõ ràng từng loại tài sản, tình trạng, số lượng và vị trí tài sản (nếu có).

Ngoài các nội dung bắt buộc nêu trên, người lập di chúc có thể bổ sung các nội dung khác theo nguyện vọng cá nhân, nhưng không được vi phạm điều cấm của luật và không trái đạo đức xã hội.

Để bảo đảm giá trị pháp lý, cần lưu ý thêm:

• Di chúc không được viết tắt hoặc sử dụng ký hiệu; trường hợp nhiều trang phải đánh số thứ tự và có chữ ký hoặc điểm chỉ của người lập di chúc trên từng trang.
• Nếu có nội dung tẩy xóa, sửa chữa thì phải có chữ ký xác nhận của người lập di chúc hoặc người làm chứng tại vị trí sửa đổi.

Do đó, nội dung di chúc đánh máy phải được thể hiện rõ ràng, đầy đủ và nhất quán, nhằm bảo đảm quyền định đoạt tài sản của người lập di chúc và hạn chế tối đa tranh chấp phát sinh sau này.
👉 Tham khảo thêm: Hướng dẫn thủ tục hủy bỏ di chúc kèm biểu mẫu

4. Hiệu lực pháp lý của di chúc đánh máy được xác định như thế nào?

Di chúc đánh máy chỉ được công nhận hợp pháp khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện về chủ thể, nội dung và hình thức theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015. Trường hợp không tuân thủ đúng quy định, di chúc có thể bị tuyên vô hiệu toàn bộ hoặc một phần, ảnh hưởng trực tiếp đến việc phân chia di sản.

Việc xác định giá trị pháp lý của di chúc thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án theo quy định pháp luật tố tụng dân sự. Khi xảy ra tranh chấp:

• Di chúc vô hiệu một phần: phần nội dung hợp pháp vẫn được công nhận và thực hiện theo ý chí của người lập di chúc;
• Di chúc vô hiệu toàn bộ: di sản sẽ được chia theo quy định của pháp luật về thừa kế theo pháp luật.

Theo Điều 643 Bộ luật Dân sự 2015, di chúc có hiệu lực kể từ thời điểm mở thừa kế, tức thời điểm người lập di chúc chết. Đối với di chúc chung của vợ chồng, hiệu lực được tính từ thời điểm người sau cùng qua đời.

Di chúc cũng có thể mất hiệu lực toàn bộ hoặc một phần trong các trường hợp sau:

• Người thừa kế được chỉ định trong di chúc chết trước hoặc chết cùng thời điểm với người lập di chúc;
• Cơ quan, tổ chức được chỉ định hưởng di sản không còn tồn tại tại thời điểm mở thừa kế;
• Di sản không còn tồn tại; trường hợp còn một phần thì di chúc chỉ có hiệu lực đối với phần còn lại.

Trường hợp có nhiều bản di chúc liên quan đến cùng một tài sản, thì bản di chúc được lập sau cùng sẽ được ưu tiên áp dụng theo quy định pháp luật.

Tóm lại, việc lập di chúc đánh máy đúng quy định ngay từ đầu có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo đảm hiệu lực pháp lý, tôn trọng ý chí người để lại tài sản và hạn chế tối đa tranh chấp thừa kế phát sinh.

Chuyên đề trên đây là chia sẻ của chúng tôi về vấn đề Điều kiện khi soạn thảo di chúc đánh máy nhằm hỗ trợ người đọc có thêm kiến thức về pháp luật, không nhằm mục đích thương mại. Các thông tin trong chuyên đề Điều kiện khi soạn thảo di chúc đánh máy chỉ là quan điểm cá nhân người viết, người đọc chỉ tham khảo. Chúng tôi đề nghị Quý Khách hàng nên tham khảo ý kiến chuyên môn từ Luật sư của chúng tôi đối với các vấn đề cụ thể. Các yêu cầu giải đáp thắc mắc hãy liên hệ trực tiếp với Văn phòng của chúng tôi theo địa chỉ phía trên hoặc liên hệ qua Hotline: 0978845617, Email: info@luatsuhcm.com.