. Tội vi phạm các quy định về quản lý, sử dụng thuốc gây nghiện hoặc các chất ma tuý khác (Điều 201 Bộ luật hình sự)

b. Dấu hiệu pháp lý
 
- Khách thể: tội phạm này xâm phạm đến những quy định của Nhà nước về quản lý và sử dụng thuốc gây nghiện hoặc các chất ma tuý. Đối tượng tác động của tội phạm này là thuốc gây nghiện và các chất ma tuý khác.
- Khách quan:
Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng thuốc gây nghiện hoặc các chất ma tuý khác quy định tại khoản 1 Điều 201 của BLHS được hiểu là hành vi của người có trách nhiệm trong việc nghiên cứu, giám định, sản xuất, xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh, mua bán, vận chuyển, bảo quản, tàng trữ, phân phối, cấp phát, sử dụng, xử lý, trao đổi thuốc gây nghiện và các chất ma tuý khác đã không làm đúng quy định của Nhà nước về quản lý và sử dụng các chất đó (như không thực hiện đúng với giấy phép quy định về số lượng, chất lượng, chủng loại, sai với các quy trình hoạt động hoặc phân phối hoặc cấp phát không đúng đối tượng. Ví dụ, bán thuốc gây nghiện cho người khác mà không có đơn của thầy thuốc có thẩm quyền.. hoặc thiếu trách nhiệm trong các hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu, mua bán, vận chuyển, bảo quản, phân phối, cấp phát, sử dụng thuốc gây nghiện hoặc các chất ma tuý khác, để xảy ra mất mát, hư hỏng, sai số lượng, chất lượng, chủng loại…).
- Chủ quan: là lỗi vô ý (do cẩu thả hay vì quá tự tin). Nếu hành vi này được thực hiện
với lỗi cố ý thì có thể cấu thành tội phạm tàng trữ, vận chuyển, mua bán trái phép chất ma
tuý.
- Chủ thể: là người có trách nhiệm trong việc sản xuất, xuất nhập khẩu, mua bán, vận
chuyển, bảo quản, phân phối, cấp phát, sử dụng chất ma tuý và chất gây nghiện. Đây là chủ thể đặc biệt. Trách nhiệm này có thể được giao trực tiếp hoặc do công việc mà mặc nhiên người phạm tội phải có trách nhiệm.

 
c. Hình phạt chia làm 4 khung:
 
- Khung 1: vi phạm các quy định về quản lý, sử dụng thuốc gây nghiện hoặc các chất ma tuý khác không có các tình tiết định khung tăng nặng, người phạm tội có thể bị phạt tiền từ 5 triệu đồng đến 100 triệu đồng, hoặc bị phạt tù từ 1 năm đến 5 năm.
- Khung 2: vi phạm các quy định về quản lý, sử dụng thuốc gây nghiện hoặc các chất ma tuý khác thuộc một trong các trường hợp sau, người phạm tội có thể bị phạt tù từ 5 năm đến 12 năm:
+ Có tổ chức.
+ Phạm tội nhiều lần.
+ Gây hậu quả nghiêm trọng.
Thực tiễn thường coi những trường hợp do vi phạm các quy định về quản lý, sử dụng
thuốc gây nghiện, chất ma tuý khác mà gây ra những hậu quả sau là hậu quả nghiêm trọng:
+ Gây tổn hại cho sức khoẻ của người khác với tỷ lệ thương tật từ 31%-60%;
+ Gây tổn hại cho sức khoẻ của nhiều người mà tỷ lệ thương tật của mỗi người không đạt 31% nhưng tổng tỷ lệ thương tật từ 31%-60%;
+ Dẫn đến người chưa thành niên sử dụng trái phép chất ma tuý;
+ Những thiệt hại nghiêm trọng về phi vật chất khác cho xã hội.
- Khung 3: vi phạm các quy định về quản lý, sử dụng thuốc gây nghiện hoặc các chất ma tuý khác gây hậu quả rất nghiêm trọng, người phạm tội có thể bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm. Có thể coi những hậu quả sau là hậu quả rất nghiêm trọng:
+ Gây tổn hại cho sức khoẻ của người khác với tỷ lệ thương tật từ 61% trở lên hoặc dẫn đến chết người;
+ Gây tổn hại cho sức khoẻ của nhiều người mà tỷ lệ thương tật của mỗi người không đạt 61% nhưng tổng tỷ lệ thương tật từ 61% trở lên;
+ Dẫn đến người chưa thành niên dưới 13 tuổi sử dụng trái phép chất ma tuý; + Dẫn đến nhiều người chưa thành niên sử dụng trái phép chất ma tuý;
+ Những thiệt hại rất nghiêm trọng về phi vật chất khác cho xã hội.
- Khung 4: vi phạm các quy định về quản lý, sử dụng thuốc gây nghiện hoặc các chất ma tuý khác gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng, người phạm tội có thể bị phạt tù đến 20 năm hoặc tù chung thân.
Có thể coi những hậu quả sau là hậu quả đặc biệt nghiêm trọng:
+ Làm chết nhiều người;
+ Làm chết một người và gây tổn hại cho sức khoẻ của một người với tỷ lệ thương tật từ 61% trở lên;